Pracownik, za szkodę wyrządzoną pracodawcy, może odpowiadać w sposób ograniczony lub do pełnej wysokości wyrządzonej szkody. Jest on obowiązany do naprawienia szkody, jeżeli ze swej winy, wyrządził pracodawcy szkodę poprzez niewykonanie lub nienależyte wykonanie swoich obowiązków (art. 114 k.p.). Prawo pracy zawiera jednak ograniczenia, na rzecz pracownika, co do stopnia rekompensaty wynikłej szkody. Pracownik, bowiem, odpowiada za wyrządzoną szkodę tylko w granicach rzeczywistej straty i tylko za normalne następstwa działania lub zaniechania w wykonywaniu obowiązków. Ponadto odszkodowanie dla pracodawcy nie może przekroczyć kwoty trzymiesięcznego wynagrodzenia pracownika w chwili wyrządzenia szkody. Ciężar dowodu spoczywa na pracodawcy, który musi wykazać okoliczności uzasadniające odpowiedzialność pracownika oraz wysokość szkody. W sytuacji wyrządzenia szkody osobie trzeciej, podczas wykonywania obowiązków pracowniczych, wyłącznie na pracodawcy ciąży obowiązek naprawienia szkody. Służy mu jednak w stosunku do pracownika roszczenie zwrotne na zasadach jak opisane powyżej. Odszkodowanie należne od pracownika ograniczone do wysokości 3-miesięcznego wynagrodzenia może zostać obniżone na podstawie ugody zawartej z pracodawcą lub obniżone przez sąd pracy przy uwzględnieniu okoliczności sprawy, stopnia winy pracownika, a także dotychczasowego stosunku do obowiązków służbowych. Powyższe zasady odpowiedzialności pracowniczej dotyczą sytuacji, gdy szkoda powstała w majątku pracodawcy została wyrządzona nieumyślnie. Jeżeli jednak pracownik wyrządził szkodę z winy umyślnej odpowiada w pełnej wysokości t.j. w granicach rzeczywistej szkody i utraconych korzyści. W przypadku wyrządzenia szkody przez kilku pracowników odpowiadają oni proporcjonalnie do stopnia swojego zawinienia, jeżeli nie da się ustalić stopnia winy każdego z nich odpowiadają wówczas w częściach równych.

Umowa o wspólnej odpowiedzialności materialnej

W serwisie wzory pism z komentarzem:

• Pozew o zapłatę wynagrodzenia
• Pozew o odszkodowanie z powodu niezgodnego z prawem rozwiązania umowy o pracę
• Pozew o odszkodowanie z powodu nieuzasadnionego rozwiązania umowy o pracę zawartej na czas nie określony
• Rozwiązanie umowy o pracę z zachowaniem okresu wypowiedzenia
• Wniosek o sprostowanie świadectwa pracy
• Pozew o odszkodowanie z powodu niezgodnego z prawem rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia
• Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych
• Pełnomocnictwo procesowe
• Pisma procesowe – warunki formalne

oraz wiele innych, sprawdź w Bazie Wzorów Pism

Wzory pism z komentarzem z zakresu prawa rodzinnego: zobacz więcej
Wzory pism dotyczące postępowania sądowego zobacz więcej

Za mienie powierzone pracownikowi do zwrotu albo do wyliczenia się odpowiada on w pełnej wysokości bez względu na to czy szkoda wynikła z winy nieumyślnej czy umyślnej (art. 124 k.p.), a więc inaczej niż w przypadku wyrządzenia przez pracownika szkody w majątku pracodawcy. Inaczej również kształtuje się kwestia ciężaru dowodu. W tym, bowiem, przypadku to pracownik jest obowiązany wykazać, że szkoda wynikła w powierzonym mieniu powstała z przyczyn od niego niezależnych, a w szczególności z powodu niezapewnienia przez pracodawcę odpowiednich warunków w celem zabezpieczenia powierzonego mienia (np: pracodawca nie zadbał o dostateczne zabezpieczenie samochodu dostawczego przed włamaniem). Według takich samych zasadach odpowiedzialność za powierzone mienie może przyjąć kilka osób na podstawie umowy z pracodawcą o wspólnej odpowiedzialności materialnej (pracownicy magazynu, hurtowni itp.). Umowa taka powinna określać m. in., w jakiej części za wynikłą szkodę lub niedobór odpowiada każdy z pracowników. W sytuacji, gdy szkodę w przyjętym wspólnie mieniu wyrządził jeden lub tylko niektórzy z pracowników odpowiedzialność materialną ponoszą tylko sprawcy. Podobnie jak na podstawie przepisów o odpowiedzialności za wyrządzoną szkodę również w przypadku mienia powierzonego istnieje możliwość obniżenia odszkodowania na podstawie ugody z pracodawcą lub przez sąd pracy przy uwzględnieniu określonych okoliczności sprawy.

Opracował: Tomasz Podhajny
Stan prawny na 1.01.2009r.